Jarenlang werk je met plezier bij verschillende bedrijven, je wordt gewaardeerd om je kennis en hoort er helemaal bij. En dan ineens stopt de samenwerking vanwege de Wet Schijnzelfstandigheid, officieel de Wet DBA (Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties).
Exacte cijfers zijn er niet, maar sinds we met dit onderwerp bezig zijn, was al snel duidelijk dat in Amsterdam honderden freelancers in verschillende sectoren minder werk hebben door de gevolgen van de nieuwe regels. In een appgroep met honderden mensen die werkzaam zijn in de media raakten de deelnemers niet uitgepraat over de vervelende gevolgen van de nieuwe wet.
Geen werk meer
Vooral het verschil met hoe het was en nu is, zorgt voor ingewikkelde situaties. “Ik heb altijd als vliegende keep gewerkt in de media op veel verschillende plekken, nu is dat eigenlijk onmogelijk meer, het is echt heel onduidelijk, heb het idee dat opdrachtgevers het vaak zelf niet weten en daarom niet ons inroosteren.”
En dat freelancers het liefst door willen gaan als zelfstandige, maar omdat er veel minder werk is, toch aan een contract denken. “Ik merk dat opdrachten vaak vrij laat ‘vallen’, vroeger was er veel meer duidelijkheid. Ik houd er rekening mee dat het eventueel stil kan vallen straks, dan moet ik wel naar dienstverband. En ik denk dat ik niet de enige ben.”
Iemand die al jaren als freelancer in de media werkt, vertelt dat zijn werkgever had toegezegd hem bij ziekte of vakantie in te zetten. Toch is dat dit jaar nog niet gebeurd. Een andere freelancer vult aan: “Ik ben uit de organisatie gezet toen ik het gesprek wilde aangaan over nieuwe werkbare constructies. Mijn ervaring is dat je als freelancer vaak bijzondere afspraken accepteert zonder precies te weten wat die betekenen. Als je er iets van zegt, loop je het risico dat je niet meer wordt ingehuurd.”
Onervaren vaste krachten
Ook een freelance verpleegkundige herkent dit probleem. “Vroeger was mijn rooster snel gevuld, met werk dichter bij huis. Nu is dat anders: soms weet ik pas twee weken van tevoren of ik werk heb. Dat maakt het veel onzekerder.”
Amsterdamse schoolbesturen hebben vanwege de nieuwe regels besloten om geen zzp’ers meer in te huren, en dat is zorgwekkend vertelt een docent. Volgens hem werkt het beleid averechts. “In de praktijk kunnen scholen niet zonder flexibele krachten. Daarom huren ze alsnog leerkrachten in via bureaus. Daardoor worden soms onervaren vaste krachten ingezet, wat ten koste gaat van de kwaliteit.”
